1. Neden Macaristan’da
eğitim görmeliyim?
Son
yıllarda yüksek öğretimlerini Macaristan’da tamamlamak uluslararası öğrenciler
için çok uygun bir seçim olmuştur. Her yıl ortalama 10,000 yabancı öğrenci
ülkede ikamet etmektedir. Bunlardan 3,000’ni yabancı dillerde sunulan
programları takip etmektedirler. Akademik İşbirliği Ortaklığı’nın (ACA) son
dönemde yürüttüğü bir araştırmaya göre, İngilizce sunulan eğitim programları
dalında, Macaristan Avrupa’da en çok tercih edilen 6. ülkedir. Macar Yüksek Öğretim
Kurumları tarafından verilen Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora dereceleri bütün
Avrupa Birliği ülkelerinde kolayca tanınmaktadır. Macaristan diğer batı Avrupa
ülkeleriyle aynı eğitim-öğretim standartlarını görece daha ucuz yaşam ve eğitim
tutarları ile sunmaktadır.
Macaristan’ın bugün kendi eğitim-öğretim kurumlarında yetiştirdiği 13 Nobel
Ödülü almış insanı mevcuttur. Tıp, veterinerlik, dişçilik ve eczacılık
bölümlerinden mezun olan öğrenciler Avrupa Birliği üyesi ülkelerde hiçbir
lisans sınavına tabii tutulmadan çalışmaya başlama hakkına sahiptirler. Siz
olsanız bu kalitede bir eğitimi, daha makul fiyatlara, daha sıcak ve size yakın
bir ortamda almak istemez misiniz ?
2. Macaristan’da bir
Yüksek öğretim Kurumuna nasıl başvurabilirim?
Öğrenim görmek istediğiniz alanı seçin
ve bizimle iletişime geçin. Macar yüksek öğretim kurumları başvurularını en geç
Nisan-Mayıs aylarında kabul ederler. Bu tarihe kadar gerekli evrakları
tamamlamış ve bize yollamış olmanız gerekir. Akabinde her okul kendi alanındaki
konulardan hazırlanmış bir giriş sınavı düzenler. Yeterli öğrenci sayısına
ulaşıldığı takdirde sınav Türkiye’de, ulaşılamadığında ise Macaristan’da
yapılır. Sınav sonucuna göre ya öğreniminize başlar ya da hazırlık kurslarına
yönlendirilirsiniz.
3. Macaristan’daki
yüksek öğretim kurumlarına kabul edilmem için hangi niteliklere sahip olmam
gerekir?
Macar yasasına uygun olarak, bir yüksek
öğretim kurumunun herhangi bir eğitim programına kabulün ilk şartı ya (a) Macar
lise tasdiknamesi ya (b) bunun yabancı muadili ya da (c) Macaristan’da denkliği
olan veya tanınan bir yüksek öğretim diplomasına sahip olunmasıdır. Lise
tasdiknamesinin yanı sıra kabul, söz konusu alanda yapılacak olan yazılı ya da
sözlü giriş sınavından alınan sonuçlara dayanmaktadır, ve bazen de söz konusu
programın eğitim dilinde yapılacak dil sınavının sonuçlarına dayanır. Müzik ve
sanat dalındaki eğitim programlarında adayların belirli sanatsal yeteneklerini
göstermeleri gerekir. Bunların dışında birçok kurumun kendi kabul sistemleri,
koşulları ve son başvuru tarihleri olacaktır.
4. Yabancı öğrenciler için sunulan
uluslararası programların denkliği var mıdır?
Macar yüksek öğretim sistemi, “Macar
Akreditasyon Komisyonu” (HAC) tarafından tanınan 68 yüksek öğenim kurumundan
oluşur –bunların içinde devlet üniversiteleri ve kolejleri, kilise
üniversiteleri ve kolejleri, ayrıca özel enstitüler de mevcuttur- . 1993’te
kurulmuş bağımsız bir kuruluş olan HAC, Macar yüksek öğretim kurumlarında
yürütülen eğitim ve araştırma faaliyetlerinin değerlendirilmesi ve denklik
verilmesinden sorumludur. Nitelik güvencesi, kurumların eğitim programlarının
düzenli aralıklarla tekrarlanan müfredat, akademik üye koşul ve nitelik
değerlendirme sonuçlarına bağlıdır.
Bu yüksek öğretim kurumlarından
alınacak derecelerin Türkiye’de denkliğinin verilmesi işlemi Yüksek öğretim
Kurumu – YÖK tarafından yapılmaktadır. Yurtdışına gitmeye karar verdikten sonra
YÖK Denklik Bürosuna dilekçe ile başvurarak, gideceğinizi üniversitenin ve
programının tanındığına dair bir belge almanızda yarar vardır. Macaristan 1
Mayıs 2004 tarihi itibariyle Avrupa Birliği tam üyesi olmuştur. Dolayısıyla
Macar yüksek öğretim kurumlarından alınan dereceler Avrupa Birliği ülkelerinde
otomatik olarak kabul edilmektedir.
5. Macaristan’da
kazandığım krediler transfer edilebilir mi?
Macaristan Avrupa Birliği tam üyesi
olduğu için, Macar yüksek öğretim kurumları, Avrupa Yüksek Eğitim Bölgesi’nin
bir parçasıdır, ve Macaristan’da kazanılan krediler diğer Avrupa kurumlarına
transfer edilebilir. Avrupa Kredi Transfer Sistemi (ECTS) Eykük 2003 yılında
Macaristan’da tanıtılmış ve bütün yüksek öğretim kurumlarında uygulanmaya
başlanmıştır. Lisans derecesi için en az 180, yüksek lisans derecesi için 240,
doktora derecesi için de 180 kredi gerekmektedir.
6. Macarca bilmek
gerekli midir?
Hayır, çünkü eğitim dili %100
İngilizce’dir. Bununla beraber, Macaristan’da kaldığınız süre boyunca günlük
hayatta kullanmak ya da Macarca verilen derslere, kurslara ya da seminerlere
katılabilmek için Macarca öğrenmek isteyebilirsiniz. Bazı üniversite eğitim
programlarında Macarca ikinci dil olarak verilmektedir, ayrıca ülkede varolan
birçok özel Macarca öğreten kurslar bulunmaktadır.
7. Konaklama
seçenekleri nelerdir?
Macaristan’da üniversitelerin yurt
olanakları sınırlı olduğu için, yurtdışından gelen uluslararası öğrencilerin
çoğunluğu oda daire ya da ev kiralamaktadırlar. Kurumumuz bu konuda öğrenciye
danışmanlık yapmakta, konaklanacak yerleri ayarlamaktadır. Kişi başı ortalama
aylık kira bedeli 200-250 Euro’dur. Ancak fiyat şehre ya da şehirde ikamet
edilen bölgeye göre değişiklik gösterecektir.
8. Macaristan’da
öğrenim görmek ortalama ne kadara mal olur?
Pratikte, makul bir konaklama, ulaşım, ve hatta
bazen dışarı çıkmak için aylık ortalama 500 Euro’ya ihtiyacınız olacaktır. Bu
miktar sizin kira bedelinizi, yiyecek-içeceği, yerel ulaşımı, eğitim
materyallerini, sağlık sigortasını, telefon ve diğer giderleri karşılayacak
fakat eğitim ücreti bu miktarın dışında kalacaktır. Eğitim ücretleri
gideceğiniz okula ve bölüme göre farklılık gösterecektir. Bazı okullar
sundukları eğitimi Amerikan Doları cinsinden bazıları da Euro cinsinden
fiyatlandırmaktadır.
Aylık
toplam giderinizin büyük bir kısmını kira bedeli oluşturduğu için, hangi çeşit
konaklamayı tercih ettiğiniz (oda kiralama, 2-4 kişilik apartman kiralama,
öğrenci hostelleri…) son miktarı belirleyecektir. Budapeşte’de hayat diğer
Macar şehirlerinden daha pahalıdır. Macar para birimi Forint’dir (HUF) - 245
HUF = 1 Euro’dur –
Buna göre;
•Budapeşte’de küçük bir apartman kirası aylık ortalama 50-60,000 HUF +
(elektrik, su, gaz)
•Aylık yerel ulaşım 2,000-3,000 HUF
•Otobüs bileti 145 HUF
•Bir somun ekmek 150 HUF
•1 litre süt 150 HUF
•Dışarıda yemek yeme 1,000-2,000 HUF
•Sağlık sigortası (aylık) 15,000 HUF
•Sinema bileti 1,000 HUF
9. Macaristan’a öğrenim
görme amaçlı giriş için vize gerekir mi?
Avrupa birliği dışından bir ülkeden gelen ve öğrenim görmek, çalışmak ya da
diğer gelir getirici faaliyetlere katılmak amacıyla Macaristan’da 90 günden
fazla kalmak isteyen şahısların bir vize için başvuruda bulunmaları gerekir.
Başvuruların Macar Konsolosluğuna ya da Büyükelçiliğine şahsen yapılması
zorunludur.
Vize için
başvuruda bulunurken, okuldan alınmış kabul belgenizi ya da çalışma izninizi
sunmanız gerekir (başvuruda gerekli belgeler listesi için lütfen bizimle
iletişime geçiniz). Vize başvuruları ortalama 1 ay içinde sonuçlanmaktadır.
Vize başvurunuzun kabul edilmesiyle birlikte Macaristan’a giriş yaptıktan
sonraki 15 gün içinde oturma izni için de başvuruda bulunmanız gerekecektir. Bu
işlem çoğunlukla üniversitelerin uluslararası öğrenci işleri tarafından merkezi
olarak yapılmaktadır.
10. Sağlık sigortası
yaptırmak zorunlu mudur?
Birçok durumda, Macaristan’da geçerli bir sağlık sigortasına sahip
olmak, okula kayıt yaptırırken aranan şartlar arasındadır. Sağlık sigortası
yaptırmak kişinin kendi sorumluluğundadır ancak dönem başlarında okula kayıt
yaptırırken, öğrencinin geçerli bir sağlık sigortasına sahip olup olmadığına da
bakılır. Sağlık sigortası yıllık ortalama 150-250 Euro tutarındadır .
